काठमाडौँ । नेपाल राष्ट्र बैंकले १७ वटा लघुवित्त वित्तीय संस्थालाई कारबाही गरेको छ । तोकिएको नीति निर्देशन पालना नगरेको भन्दै यी राष्ट्र बैंकले लघुवित्तलाई कारबाही गरेको हो ।

राष्ट्र बैंकले आर्थिक २०७५।७६ देखि २०७६।७७ को असार मसान्तसम्म ८४ वटा लघुवित्त वित्तीय संस्थाको स्थलगत सुपरीवेक्षण गरेकोमा १७ वटा संस्थाले नियमक निकायको निर्देशन विपरीत कारोबार गरेको पाईएपछि कारबाही गरेको हो ।

राष्ट्र बैंकका अनुसार कारबाहीमा पर्ने संस्थाले न्यूनतम पुँजीकोष कायम नगरेको र अनिवार्य मौज्दात कायम नरेको पाईएको हो । राष्ट्र बैंकले लिखित स्पष्टिकरण सोध्ने, जरिवाना । हर्जाना तिराएको छ ।

तोकिएको पुँजी कोष कायम नगरेको आरोपमा सपोर्ट लघुवित्त वित्तीय संस्था, घोडीघोडा लघुवित्त वित्तीय, बुद्धज्योति लघुवित्त वित्तीय, जनकपुर लघुवित्त वित्तीय संस्था, समाज लघुवित्त वित्तीय र जीवनविकास लघुवित्त वित्तीय संस्था गरि ६ वटा संस्था कारबाहीमा परेको हुन् । यीनिहरुले २०७६ पुसदेखि ०७७ जेठ मसान्तसम्म तोकिएको पुँजी कोष कायम गरेका थिएनन् ।

यसैगरी, तोकिएको अनिवार्य मौज्दात कायम नगरेको ११ वटा संस्थालाई राष्ट्र बैंकले हर्जाना तिराएको थियो । साथै, तोकिएको अनिवार्य मौज्दात कायम गर्न समयसीमा थप गरेको थियो ।

लघुवित्त वित्तीय संस्थाहरुले कुल निक्षेप दायित्वको ०.५ प्रतिशत (सर्वसाधारणबाट निक्षेप संकलन गर्नेको हकमा २ प्रतिशत) अनिवार्य मौज्दात अनुपात कायम गर्नुपर्ने व्यवस्था राष्ट्र बैंकले गरेको छ । सो व्यवस्था पालना नगर्ने ११ वटा वित्तीय संस्थालाई कारबाही गरेको हो । जसमा एनआरएन लघुवित्त, स्मार्ट लघुवित्त, स्वेडा लघुवित्त, फरवार्ड माईक्रोफाईनान्स लघुवित्त, सामुदायिक लघुवित्त, विपिडव्लयु लघुवित्त, सल्भ लघुवित्त, गरिबी न्यूनीकरण लघुवित्त, नेष्डोसमृद्धि लघुवित्त, आरम्भ लघुवित्त र नेपाल एग्रो लघुवित्त संस्थालाई गरी कुल ७ लाख ३७ हजार ७.९ रुपैयाँ बराबर जरिवाना तिराएको राष्ट्र बैंकले जनाएको छ ।

२०७७ असार मसान्तसम्म एनआरएन लघुवित्तले १ सय २० रुपैयाँ १९ पैसा, स्मार्ट लघुवित्तले १ सय ८० रुपैयाँ ५१ पैसा, स्वेडा लघुवित्तले २० हजार ७ सय ९३ रुपैयाँ ८८ पैसा, फर्वाड माईक्रोफाईनान्स लघुवित्तले ३ हजार ८ सय २७ पैसा, सामूदायिक लघुवित्तले ३ सय ५९ रुपैयाँ ६१ पैसा र विपिडव्लयु लघुवित्तले ४३ रुपैयाँ ४२ पैसा हर्जाना तिरेका हुन् ।

साथै, सो अवधिमा सल्भ लघुवित्तले ५ सय ५९ रुपैयाँ ९७ पैसा, गरिवी न्यूनीकरण लघुवित्तले २२ हजार ८ सय १४ रुपैयाँ, नेष्डोसमृद्धि लघुवित्तले ६ लाख ८८ हजार ६ सय ४६ रुपैयाँ, आरम्भ लघुवित्त १ सय ३४ रुपैयाँ ६० पैसा र नेपाल एग्रो लघुवित्तले २ सय ३० रुपैयाँ ६४ पैसा हर्जाना तिरेका छन् ।

कोभिडको कारणले पछिल्लो रकार्ययोजना अनुरुप निरीक्षण कार्य सम्पन्न गर्न नसकिएको राष्ट्र बैंक लघुवित्त सुपरीवेक्षणले जानकारी दिएको छ । तर, यसबीचमा ३१ वटा संस्थामा भने स्थलगत निरिक्षण, ५ वटा संस्थामा लक्षित स्थलगत निरिक्षण, २ वटा संस्थामा बिषेश स्थलगत निरीक्षण र १ वटा संस्थाको अनुगात निरिक्षण गरिएको विभागले जनाएको छ ।

२०७८ भदौ २ गते प्रकाशित