‘रेमिट्यान्सको टेको र ऊर्जाको आशा’ : डा. वाग्लेको श्वेतपत्रले देखाएको अर्थतन्त्रको ऐना
"हामी आर्थिक संकटको डिलमा छैनौं, तर सुधारको बाटोमा नहिँडे संकट आउन बेर लाग्दैन। रेमिट्यान्सको टेकोमा मात्र कतिन्जेल अडिने? अब आफ्नै ऊर्जा र उत्पादनले अर्थतन्त्रलाई डोहोर्याउनुपर्छ।" -अर्थमन्त्री डा. स्वर्णिम वाग्ले
वि.सं.२०८३ वैशाख १४ सोमवार
काठमाडौँ । सरकारले आर्थिक वर्ष २०८२/८३ को आर्थिक समीक्षा र आगामी रणनीति समेटिएको ‘आर्थिक स्थितिपत्र २०८३’ (श्वेतपत्र) सार्वजनिक गरेको छ। अर्थ मन्त्रालयमा आयोजित एक कार्यक्रमका बीच सार्वजनिक गरिएको उक्त प्रतिवेदनले नेपाली अर्थतन्त्रका सबल र सुधार गर्नुपर्ने पक्षहरूलाई विस्तृत रूपमा केलाएको छ।
रेमिट्यान्सले थामेको अर्थतन्त्र
श्वेतपत्रका अनुसार मुलुकको बाह्य क्षेत्र सन्तुलन कायम राख्न रेमिट्यान्स (विप्रेषण) ले मुख्य ‘टेको’ को काम गरेको छ। वैदेशिक रोजगारीमा गएका युवाहरूले पठाएको रकमले विदेशी मुद्रा सञ्चितिमा उल्लेख्य वृद्धि हुनुका साथै शोधनान्तर स्थिति बचतमा रहेको प्रतिवेदनमा उल्लेख छ। यसले उपभोग र आयातमा सहजता ल्याए पनि रेमिट्यान्समा मात्र आधारित अर्थतन्त्र दिगो नहुने चेतावनी समेत पत्रले दिएको छ।
ऊर्जा क्षेत्र: समृद्धिको नयाँ आशा
सरकारले ऊर्जा क्षेत्रलाई आर्थिक रूपान्तरणको मुख्य ‘आशा’ को रूपमा प्रस्तुत गरेको छ। पछिल्लो समय जलविद्युत उत्पादनमा भएको वृद्धि र भारत तथा बङ्गलादेशसँगको विद्युत व्यापार सम्झौताले आगामी दिनमा मुलुकको व्यापार घाटा न्यूनीकरण गर्न सहयोग पुग्ने प्रक्षेपण गरिएको छ। क्लिन इनर्जी (स्वच्छ ऊर्जा) को विकासले औद्योगिक उत्पादन बढाउने र हरित अर्थतन्त्रतर्फको यात्रा सहज बनाउने लक्ष्य लिइएको छ।
मुख्य चुनौतीहरू र आगामी रणनीति
आर्थिक स्थितिपत्रले पुँजीगत खर्चको न्यूनता, राजस्व संकलनमा देखिएको उतारचढाव र आन्तरिक उत्पादनमा अपेक्षित वृद्धि हुन नसक्नुलाई मुख्य चुनौतीका रूपमा स्वीकार गरेको छ। आगामी वर्षहरूमा:
-
आन्तरिक उत्पादनमा जोड: कृषि र साना उद्योगलाई प्रवर्धन गर्ने।
-
लगानीमैत्री वातावरण: निजी क्षेत्रलाई उत्साहित बनाउन नीतिगत सुधार गर्ने।
-
बजार नियमन: बढ्दो मूल्यवृद्धिलाई नियन्त्रण गर्न आपूर्ति व्यवस्था सहज बनाउने।
सरकारले यो श्वेतपत्रमार्फत अर्थतन्त्र पूर्ण सुधारको दिशामा अघि बढेको दाबी गर्दै डिजिटल अर्थतन्त्र र नवप्रवर्तनमा पनि विशेष जोड दिने रणनीति सार्वजनिक गरेको छ।
प्रकाशित समय : १८:१२ बजे





















