बाजुरा । बाजुरामा गएराती परेको भारी वर्षाका कारण विभिन्न ठाउँमा ठुलो क्षती पुगेको छ । साँझ परेको अविरल बर्षाका कारण जिल्लाका ९ वटै स्थानीय तहका साना—तथा ठुला नदीहरुमा पानीको बहाफ उच्च बढेको छ । लगातारको बर्षाले यहाँका विभिन्न ठाउँमा क्षती समेत पुगेको छ ।

बाजुराको सदरमुकाम मार्तडी नजिकै सेलाघाट लगायत विभिन्न स्थानमा आएको बाढी तथा पहिरोका कारण धेरै परिवार विस्थापित भएका छन् । जोखिममा परेको खबर पाउने बित्तिकै नेपाल प्रहरीको टोली राति नै घटनास्थल पुगेको थियो ।

कठिन परिस्थितिमा जिल्ला प्रहरी कार्यालय बाजुराका प्रमुख डिएसपी शैलेश्वरी बोहराको नेतृत्वमा खटिएको प्रहरी टोलीले जोखिममा परेका नागरिकको सफल उद्धार गर्न सफल भएको हो।भारी बर्षाका कारण साँफे(मार्तडी राजमार्ग समेत अवरुद्ध भएको छ ।

सडक अबरुद्ध हुँदा लामो तथा छोटो दुरीका सबै सवारीसाधन पूर्णरूपमा ठप्प भएका छन् । बडिमालिका नगरपालिका वडा नं ९ सेलागाडमा बर्षातको कारण घर माथी बाट पहिरो १६ घरधुरी प्रभावित भएका छन् । प्रभावित घरधुरीका सरसामान प्रहरीले सुरक्षित स्थानमा सारेको हो ।

१६ घरधुरी मध्ये ३ घरधुरी उच्च जोखिममा रहेका छन । भने १३ घरधुरी जोखिममा रहेको जिल्ला प्रहरी कार्यालय बाजुराले जनाएको छ । उच्च जोखिममा रहेका ३ घरधुरीका बस्न नमिल्ने भएका छन् । ३ घरधुरीमा २२ र १३ घरधुरीमा ८३ जना पारिवारिक सदस्य रहेका छन् ।

त्यस्तै पहिरोको कारण राप्का स्थित टोट्के सिंचाई नहरको २०० एम।एम को २३० मीटर प्लाष्टिक पाईप र २५ मीटर पक्की नहर समेत बगाई क्षतीग्रस्त बनाएको छ। कयौं खेतीयोग्य जमिन बगरमा परिणत भएका छन्।भारी हुने क्रम जारी रहेकोले नदी तटिय क्षेत्रमा बस्ने बासिन्दालाई उच्च सतर्कता अपनाउन आग्रह समेत गरिएको छ ।

डेढ सय बस्ती बाढि पहिरोको उच्च जोखिममा

बाजुराका डेढ सय बस्ती बाढी पहिरोको उच्च जोखिममा रहेका छन् । हिउँदका महिना आनन्दले सुत्न पाएका यहाँका बाढीपहिरो पिडित बर्षातमा जाग्राम बसेर रात कटाउन बाध्य छन् । जिल्लाका ९ वटै स्थानीय तहका १५० बढी गाउँबस्ती बाढी पहिरोको उच्च जोखिममा रहदैँ आएका हुन् ।

जिल्ला विपद् व्यवस्थापन समितिले हालै सार्वजनिक गरेको ‘विपद् पूर्वतयारी तथा प्रतिकार्य योजना २०८३’ अनुसार जिल्लाका ९ वटै स्थानीय तह उच्च जोखिममा छन् । करिब १५० बढि बस्ति बाढीपहिरो जस्ता विपद्जन्य घटनाको उच्च जोखिममा रहेका छन् ।

बाजुरा जिल्लाका अधिकांश भूगोल बस्न लायक छैनन् । अधिकांश बस्ती भिरालो जमिनमा भएकोले बर्षेनी पहिरो जाने गरेको छ । राज्यले एकीकृत बस्ती विकास र बस्ती स्थानान्तरणमा बेवास्ता गर्दा थप जोखिम बढ्दै गएको सरोकारवाला निकायको बुझाई छ ।

विपत सम्बन्धि पूर्व जानकारी लिई,सचेतना,पूर्वतयारी र व्यवस्थित प्रतिकार्य योजनाका माध्यमबाट जोखिमको न्युनिकरण गर्न सकिने प्रमुख जिल्ला अधिकारी डोरेन्द्र निरौलाको भनाई छ । बाजुरा बाढी पहिरोको उच्च जोखिममा रहेपनि सबै बस्तिहरुलाई स्थानान्तरण गर्न त्यति सहज नभएको उनको भनाई छ । बाजुरामा बर्षेनी बाढी,पहिरोबाट मानवीय क्षती संगै करोडौंको क्षती हुने गरेको छ ।