काठमाडौं । काठमाडौं उपत्यकाको ‘लाइफलाइन’ मानिने नागढुंगा-सिस्नेखोला सुरुङमार्ग आगामी वैशाख अन्तिम सातादेखि परीक्षणका लागि खुल्ला गरिने भएको छ।

विगत लामो समयको प्रतिक्षापछि आयोजनाले चालु आर्थिक वर्षभित्रै सम्पूर्ण पूर्वतयारी सकेर आगामी साउन (नयाँ आर्थिक वर्ष) देखि व्यावसायिक रूपमा सञ्चालन गर्ने लक्ष्य राखेको छ।

सडक विभागअन्तर्गत नागढुंगा सुरुङमार्ग निर्माण आयोजनाका प्रमुख सौजन्य नेपालका अनुसार वैशाख अन्तिम वा जेठ पहिलो सातादेखि सीमित अवधि र तोकिएका सवारीसाधनका लागि परीक्षण आवागमन सुरु गरिनेछ। यस अवधिमा सुरुङभित्र जडान गरिएका उपकरण, सुरक्षा प्रणाली, कर्मचारीको कार्यदक्षताका साथै फायर फाइटर र एम्बुलेन्सजस्ता आपतकालीन सेवाको प्रभावकारिता जाँचिनेछ।

सञ्चालन र व्यवस्थापन

आयोजनाको सञ्चालन तथा व्यवस्थापनको जिम्मेवारी ‘युसिन-एआरटी जेभी’ ले ५ वर्षका लागि पाएको छ। १ अर्ब १० करोड रुपैयाँको यस ठेक्काअनुसार कम्पनीले वार्षिक २२ करोड रुपैयाँ बराबरको व्यवस्थापन कार्य गर्नेछ। यद्यपि, सवारीसाधनबाट उठाइने दस्तुर भने सडक बोर्डले संकलन गरी सरकारी राजस्व खातामा जम्मा गर्ने व्यवस्था मिलाइएको छ।

कुन सवारीलाई कति दस्तुर?

सरकारले राजपत्रमा प्रकाशित गरेअनुसार सुरुङमार्ग प्रयोग गरेबापत विभिन्न दर निर्धारण गरेको छ:

• कार, भ्यान, जिप, पिकअप: भित्रिँदा ६५ रुपैयाँ, बाहिरिँदा ६० रुपैयाँ।

• मिनी बस, मिनी ट्रक: भित्रिँदा ११५ रुपैयाँ, बाहिरिँदा ८० रुपैयाँ।

• बस र ट्रक (सिंगल एक्सल): भित्रिँदा २६० रुपैयाँ, बाहिरिँदा २०० रुपैयाँ।

• भारी उपकरण र मल्टिएक्सल ट्रक: भित्रिँदा ६०० रुपैयाँ, बाहिरिँदा २५० रुपैयाँ।

नोट: सुरक्षाका कारण मोटरसाइकल र अति प्रज्वलनशील पदार्थ बोकेका सवारीलाई सुरुङ प्रवेशमा रोक लगाइनेछ।

सुरुङमार्गको भौतिक संरचना

कुल २,६८८ मिटर लम्बाइको मुख्य सुरुङसँगै २,५५७ मिटरको ‘रेस्क्यु टनेल’ (उद्धार सुरुङ) निर्माण गरिएको छ। आयोजनाअन्तर्गत सुरुङका साथै फ्लाइओभर, पुल, अन्डरपास र ओभरपास गरी थप १२ संरचना निर्माण भएका छन्। हाल धादिङतर्फको प्रवेशद्वारमा पहिरो रोकथामको काम भइरहेको र यसलाई मनसुनअघि नै सक्ने योजना छ।

२४ वर्षपछिको सपना पूरा हुँदै

सन् २००१ मा जापानी नियोग (जाइका) ले गरेको अध्ययनबाट सुरु भएको यो यात्रा २४ वर्षपछि मूर्त रूप लिँदैछ। सन् २०१६ मा जापान सरकारसँग १६ अर्ब ३६ करोड जापानी येनको ऋण सम्झौता भएपछि सन् २०१९ मा तत्कालीन प्रधानमन्त्री केपी शर्मा ओलीले यसको शिलान्यास गरेका थिए।

कुल २२ अर्ब रुपैयाँ लागत अनुमान गरिएको यो आयोजना सञ्चालनमा आएपछि नौबिसेदेखि काठमाडौंसम्मको कष्टकर जामबाट मुक्ति मिल्नेछ। हाल घन्टौं लाग्ने यो दूरी सुरुङमार्ग प्रयोग गर्दा मात्र २० मिनेटमा सीमित हुनेछ, जसले इन्धन र समय दुवैको बचत गर्ने अपेक्षा गरिएको छ।